---

COPD waa koox ah cudurada sambabka oo xaniba socodka hawada marka aad neefta sii daynaysid ama qaadanaysid.
Qaar ka mid ah cudurada ugu caamsan waxa ka mid ah:
• Sambab Barar (Emphysema)
• Barankiito Mudo Dheer Jirtay (Chronic bronchitis)
• Neef (Asthma)
Hawadu waxay gashaa oo ka soo baxdaa sambabadaada si loo haqabtiro baahida jirkaaga. Marka socodka hawada ka soo bixi lahayd
sambabadaada uu xanibmo, hawada la isticmaalay ayaa ku joogsata sambabadaada. Taasi waxay keenaysaa inay sambabada ku adkaato inay jirka intiisa kale gaarsiiyaan hawo ku filan.

Sababaha
Sababaha ugu horeeya ee keena COPD waa:
• Sigaar-cabista
• Deegaan wasakheysan oo laga shaqeeyo
• Qiiqa sigaarka ay dad kale cabeen

Calaamadaha
Calaamadaha COPD waa:
• Qufac
• Xiiq
• Neefshada oo dhib kugu ah
Calaamadahaasi waxay noqon karaan kuwo culus oo saameyn kara hawlo maalmeedkaaga.

Daryeelkaaga
Dhakhtarkaaga ayaa sameyn doona baaritaan caafimaad oo amri doono baaritaano ay ka mid yihiin:
• Raajo laabta ah
• Sawir loo yaqaano “CT scan”
• Baaritaan dhiig
• Baaritaanka shaqeynta sambabada
Dhaawaca sambabadaada ka soo gaara COPD lagama baabi’in karo mana jirto bogsiimo. Adiga oo gargaar ka helaya kooxda daryeelka
caafimaadkaaga, waxa aad maamuli kartaa cudurka si loo yareeyo socodkiisa.
Si aad u maamushid COPD:
• Noqo qof firfircoon.
• Jooji Sigaar-cabista.
• Yeelo miisaan caafimaad leh.
• Cun cunto isku dheelitiran.
• Cab cabitaano badan.
• Xukun walaaca ama giigsanaanta.
• Dawooyinkaaga ay ka mid yihiin kuwa la neefsado (inhalers), kuwa ah istariyoodh (steroids) iyo antibiyootikada u qaado sida laguu sheegay.
• Samee haddii la amro ku-daweynta oksijiinta guriga lagu isticmaalo.
• Ka qaybgal barnaamij dhaqancelin sambab si aad wax uga baratid COPD isla markaana samee jimicsi si aad u hagaajisid caafimaadkaaga.

---

Wixii aad su’aalo iyo walaac qabtid halkaan ka weydii
SomaliDoc